Kaartspelers in de Kunst

Kaartspelers in de Kunst - de Collectie van de Nationale Loterij

Tentoonstelling van 26 oktober 2019 tot 30 april 2020

Iedereen kent de Nationale Loterij met haar populaire producten zoals Lotto of Win for life. Minder bekend is dat de Loterij ook een uitgebreid kunstpatrimonium beheert. Naast historisch erfgoed van de instelling bezit ze een verzameling kunstvoorwerpen van ruim 10 000 objecten, allemaal met als onderwerp loterijen, kansspelen en gokken. De collectie omvat schilderijen, grafiek, beeldhouwwerken, speeltafels, automaten, speelkaarten, boeken en gebruiksvoorwerpen. Grote en kleine kunst van de oudheid tot heden.

Om de werken toegankelijk te maken voor het publiek besloot de Nationale Loterij haar collectie onder te brengen in bestaande musea. Zo ontving het Nationaal Museum van de Speelkaart recent 570 werken met betrekking tot het kaartspel in permanente bruikleen.

© Bart Van Der Moeren

Kaartspelers en speelkaarten zijn een aanlokkelijk onderwerp voor kunstenaars. Vanaf de 15de eeuw vind je het thema veelvuldig terug in de Westerse kunst. Schilders en grafici schuwen daarbij niet om het zondige gedrag van de spelers te hekelen in hun werk. Volgens moralisten en geestelijken heeft het kaartspel immers een duivels karakter. Zeker met geld op de tafel zet het aan tot valsspelen en gokken. Gelukkig kan een spelletje kaart ook volstrekt onschuldig zijn en suggereert het zelfs liefde en verleiding. Dankzij de populariteit van de speelkaart is het kleursymbool ‘harten’ uitgegroeid tot het universele teken van liefde.

De bruikleen start groots met de expositie “Kaartspelers in de kunst”. Het Museum van de Speelkaart serveert meteen verschillende hoogtepunten uit de collectie. Kunst van de 15de tot de 21ste eeuw, werk van onbekende meesters en van grote namen zoals James Ensor, Félicien Rops, Rik Wouters, Gustave de Smet, Frans Masereel en Niki de Saint Phalle. Daarnaast krijgen ook beelden, oude drukken, cartoons en bijzondere meubeltjes een plaats in de expo. Verwacht je aan een metershoge pizzatoren van speelkaarten in beschilderd brons (Tony Matelli), een kermisrad uit 1900 met Vrouwe Fortuna, een prachtig 19de-eeuws 'Harlekijn'-speeltafeltje of een imposante gokautomaat.
Kortom: een uniek en indrukwekkend geheel met de speelkaart als rode draad!

Voor gezinnen

Doorheen de tentoonstelling zijn opdrachten voor kinderen opgenomen. De laatste kamer is overigens voorbehouden voor de jonge bezoekertjes. Ze worden er uitgedaagd om een kaartenhuis à la Matelli te bouwen, het vloekenboek aan te vullen of een figuurtje à la Rinck te maken. Het is ook perfect mogelijk om gezellig een kaartje te leggen, al dan niet volgens je eigen spelregels!

Duurzame scenografie

Wist je al dat het ontwerp of de scenografie van de tentoonstelling 'Kaartspelers in de kunst' ontwikkeld werd met oog op duurzaamheid? Door de modulariteit van deze wanden zullen we na afloop het grootste deel ervan kunnen recycleren!

  • Scenografie: PK-Projects
  • Bruikleengevers: Nationale Loterij (Brussel), Museum Snijders & Rockoxhuis (Antwerpen)

Opgelet! Om de luchtvochtigheid constant te houden, mag je geen jassen meenemen in de tentoonstellingsruimte. Handtassen groter dan een A4-formaat dien je achter te laten in een locker of aan de balie.

Bekijk hier meer foto's van de expo.

Nationaal Museum van de Speelkaart, Druivenstraat 18, Turnhout